Dünyayı değiştirmiş 10 gizli kahraman

Adını çokça duyduğumuz ünlü bilim adamlarının dışında pek de bilinmeyen gerçek kahramanlarla tanışmak ister misiniz?
Bilgiye olan açlık insanlığı çağlar boyu meşgul etmiştir. Sürekli etrafımızdaki dünyanın gizemlerini açıklamak için uğraşırız. Tüm zamanların en etkileyici bilim adamlarını kime sorsanız hep aynı isimler söylenir; Einstein Newton Galileo Darvin… Fakat insanlığın gelişiminde çığır açan öğeler söz konusu olduğunda bu bilindik isimlerden çok daha fazlası vardır. Bakalım bunlardan hangilerini duydunuz?

1. İbn-i Heysem (965–1039)
Basra’da doğan İbn-i Heysem zamanının önde gelen düşünürlerindendi. Matematik Anatomi Astronomi Mühendislik Tıp Felsefe ve Fizik alanlarında değerli katkılar yapmış bilimsel deney ve gözlem metodunu geliştirmiştir. En önemli çalışması optik alanındadır ve Optik Kitabı isimli eseri optik ve görsel algılama alanında bir devrim olarak kabul edilir. Mikroskop Teleskop ve Rönesans sanatının görsel prensipleri için temelleri atmıştır. Mikroskop konusundaki çalışmaları tıp mikrobiyoloji ve kimya alanlarında derin sonuçlara sebep olmuştur.

2. Tim Berners-Lee (1955-…)
Eğer Tim Berners-Lee olmasaydı şu anda bu yazıyı okuyamazdınız. CERN Avrupa Partikül Fiziği Laboratuarları’nda çalışırken bir iletişim aracı olması için geliştirdiği World Wide Web ya da bugünkü adıyla İnternet’in tek sorumlusu. İlginçtir bu dünyayı değiştiren buluşun patentini almayı reddetmiş dünyaya hediye olmasını tercih etmiştir. İnternet insanların iletişim şeklinde bir devrim yaratmış bilgiye ulaşma şekli ve kolaylığı getirmiş ve ticaretin çok daha hızlı ve verimli olmasını sağlamıştır. İletişim alanındaki buluşu Graham-Bell veya Marconi’nin buluşları ile yarışabilir olarak kabul edilir.

3. İbn-i Sina (980–1037)
Müslüman bilim adamlarının en etkililerinden birisi olan İbn-i Sina pek çok çağdaşı gibi bilimin pek çok alanında çalışmıştır. Tıp Matematik Mantık ve Jeoloji bunlardan sadece bir kaçıdır. Çeşitli konularda 450’ye yakın metin yazmıştır. En ünlü iki yapıtı Tıpta Kanun (El-Kanun fi’t-Tıp) ve Kurtuluş Kitabı (Kitabü’l-Necat) eserleridir. Bu iki kitap yüzyıllardır Avrupa’daki pek çok üniversitede standart olarak kullanılmıştır. İbn-i Sina’nın çalışmalarının etkisi çok daha ileriye giderek bulaşıcı hastalıkların yayılmasını önlemek amacıyla karantina yöntemi ve klinik deneyler ile sistematik deneylerin kullanılmasına başlanmıştır.

4. Thomas Midgley (1889–1944)
Ne yazık ki modern dünyaya katkısı iyi yönde olmayan bu adamın buluşu günümüzdeki pek çok sorunun sebebi. Petrole kurşun katarak araba motorlarındaki vurma etkisini ortadan kaldıran Thomas Midgley bu sayede atmosferimizdeki en zararlı bileşik olan CFC’nin (ChloroFluoroCarbons) ortaya çıkmasına ve küresel ısınma problemine sebep olmuştur.
Bazı kaynaklar tarafından Thomas Midgley’in atmosfere diğer tüm canlılardan daha fazla etkisi olduğu belirtilmiştir. Polio hastalığına yakalanınca yataktan kalkabilmek için icat ettiği makara sistemine dolanıp boğularak ölmüştür.

5. Fritz Haber (1868-1934)
Bilimin hem harikaları hem de dehşetleri kategorisine girecek çalışmaları olan Alman kimyacı Fritz Haber modern tarımda gübrelemenin önemli bir parçası olan endüstriyel amonyak sentezi ile bilinir. Yoğun yiyecek üretimine yardımcı olan bu işlem ile 20. Yüzyıldaki nüfus artışı inanılmaz boyutlara ulaşatı. 1. Dünya Savaşı’nda Almanlar için kimyasal silahlar üreten Fritz Haber Klorin ve Siyanür gazlarının üretilmesi için çalıştı. Bu gazlar Nazi’lerin insanlık tarihindeki en kötü işlerinde kullanıldı.

6. Leo Szilard (1898-1964)
Manhattan Projesi’nin bekli de en az bilinen katılımcılarından olan Leó Szilárd Atom bombasının geliştirilmesinde kullanılan nükleer zincirleme reaksiyon fikrinde çalışan bir bilim adamıydı. Başkan Roosevelt’e mektup yazarak Almanların da benzer bir projede çalıştığını bildiren ve Manhattan Projesi’ni başlatan kişi olarak da bilinir. Şiddet kullanımına karşı olan Leó Szilárd dünyayı dramatik bir şekilde değiştiren Nükleer Çağ’ın başlangıcından sorumludur.

7. James Clerk Maxwell (1831–1879)
Modern Fiziğin babası olarak kabul edilen James Clerk Maxwell Elektrik Termodinamik Fotoğraf Nükleer Enerji ve pek çok diğer alanlarda etkili bir bilim adamıdır. Elektromanyetik Spektrum’u keşfi televizyon radyo mikrodalga kızılötesi teleskoplar gibi icatlara yön vermiştir. Elektromanyetik Alan ile ilgili denklemleri Albert Einstein’in İzafiyet Teorisi için temeli oluşturmuştur. Günümüzde kullanılan pek çok teknolojinin arkasındaki bilimin açıklanması için çalışmaları kullanılmıştır.
8. Karl Landsteiner (1868–1943)
Avusturyalı bir doktor olan Landsteiner kan gruplarının belirlenmesinde önemli bir rol oynamıştır. Farklı kan gruplarının karıştırılmasının yıkıcı sonuçlarını ortaya koymuş ve hala kullanılan kan tiplerinin kalıtsal doğasını göstermiştir. Polio virüsünün ortaya çıkartılmasına da katkıda bulunmuş ve Bağışıklık Bilimi Histoloji ve Anatomi konularına büyük katkılarda bulunmuştur. En büyük çalışması farklı kan gruplarının belirlenmesidir. Bu sayede ameliyatlardan kurtulma oranını arttırmıştır.

9. John Bardeen (1908–1991)
Amerikalı fizikçi ve elektrik mühendisi olan John Bardeen Nobel ödülünü iki kere kazanmış nadir insanlardan biridir. 1956’da iki çalışma arkadaşı ile elektrik transistorünü geliştirmiş ve modern dünyada kullanılan tüm elektronik aygıtlara yön vermiştir. 1972’de Süper iletken alanındaki buluşları CAT ve MRI taramalarının tıpta kullanılmasına olanak vermiştir. Bu devrimsel buluşlarına rağmen bilim camiası haricinde ismi pek duyulmamıştır. Mirası ise tüm dünyayı derinden etkilemiştir.

10. Joseph Lister (1827–1912)
Glasgow Kraliyet Kliniğinde cerrah olarak çalışan Lister ampütasyon hastalarındaki %40 – %50 oranındaki ölümleri çözmek için çalışmalara başlar. Louis Pasteur’un çalışmalarını inceleyip atık su temizlenmesinde Karbolik Asit kullanımını araştırır ve hastalarının yaralarını bu asit ile tedavi etmeye başlar. Ameliyat aletlerini ve cerrahların ellerini ameliyattan önce ve sonra bu solüsyon ile yıkamaya zorlayarak hastanelerin temizliği konusunda bir devrim yaratır. Antiseptiğin babası olarak sayılan Joseph Lister çalışmaları sayesinde tüm dünyada milyonlarca hastanın ölmesini engeller. Tıp tarihinin en büyük başarılarından birisi sayılır.

Dünyayı Değiştirmiş 10 Gizli Kahraman


Adını çokça duyduğumuz ünlü bilim adamlarının dışında pek de bilinmeyen gerçek kahramanlarla tanışmak ister misiniz?

Bilgiye olan açlık, insanlığı çağlar boyu meşgul etmiştir. Sürekli etrafımızdaki dünyanın gizemlerini açıklamak için uğraşırız. Tüm zamanların en etkileyici bilim adamlarını kime sorsanız hep aynı isimler söylenir; Einstein, Newton, Galileo, Darvin… Fakat insanlığın gelişiminde çığır açan öğeler söz konusu olduğunda, bu bilindik isimlerden çok daha fazlası vardır. Bakalım bunlardan hangilerini duydunuz?




1. İbn-i Heysem (965–1039)
Basra’da doğan İbn-i Heysem, zamanının önde gelen düşünürlerindendi. Matematik, Anatomi, Astronomi, Mühendislik, Tıp, Felsefe ve Fizik alanlarında değerli katkılar yapmış, bilimsel deney ve gözlem metodunu geliştirmiştir. En önemli çalışması optik alanındadır ve Optik Kitabı isimli eseri optik ve görsel algılama alanında bir devrim olarak kabul edilir. Mikroskop, Teleskop ve Rönesans sanatının görsel prensipleri için temelleri atmıştır. Mikroskop konusundaki çalışmaları, tıp, mikrobiyoloji ve kimya alanlarında derin sonuçlara sebep olmuştur.





2. Tim Berners-Lee (1955-…)
Eğer Tim Berners-Lee olmasaydı şu anda bu yazıyı okuyamazdınız. CERN, Avrupa Partikül Fiziği Laboratuarları’nda çalışırken bir iletişim aracı olması için geliştirdiği World Wide Web, ya da bugünkü adıyla İnternet’in tek sorumlusu. İlginçtir, bu dünyayı değiştiren buluşun patentini almayı reddetmiş, dünyaya hediye olmasını tercih etmiştir. İnternet, insanların iletişim şeklinde bir devrim yaratmış, bilgiye ulaşma şekli ve kolaylığı getirmiş ve ticaretin çok daha hızlı ve verimli olmasını sağlamıştır. İletişim alanındaki buluşu, Graham-Bell veya Marconi’nin buluşları ile yarışabilir olarak kabul edilir.






3. İbn-i Sina (980–1037)
Müslüman bilim adamlarının en etkililerinden birisi olan İbn-i Sina, pek çok çağdaşı gibi bilimin pek çok alanında çalışmıştır. Tıp, Matematik, Mantık ve Jeoloji bunlardan sadece bir kaçıdır. Çeşitli konularda 450’ye yakın metin yazmıştır. En ünlü iki yapıtı Tıpta Kanun (El-Kanun fi’t-Tıp) ve Kurtuluş Kitabı (Kitabü’l-Necat) eserleridir. Bu iki kitap, yüzyıllardır Avrupa’daki pek çok üniversitede standart olarak kullanılmıştır. İbn-i Sina’nın çalışmalarının etkisi çok daha ileriye giderek bulaşıcı hastalıkların yayılmasını önlemek amacıyla karantina yöntemi ve klinik deneyler ile sistematik deneylerin kullanılmasına başlanmıştır.






4. Thomas Midgley (1889–1944)
Ne yazık ki modern dünyaya katkısı iyi yönde olmayan bu adamın buluşu, günümüzdeki pek çok sorunun sebebi. Petrole kurşun katarak araba motorlarındaki vurma etkisini ortadan kaldıran Thomas Midgley, bu sayede atmosferimizdeki en zararlı bileşik olan CFC’nin (ChloroFluoroCarbons) ortaya çıkmasına ve küresel ısınma problemine sebep olmuştur.

Bazı kaynaklar tarafından Thomas Midgley’in atmosfere diğer tüm canlılardan daha fazla etkisi olduğu belirtilmiştir. Polio hastalığına yakalanınca, yataktan kalkabilmek için icat ettiği makara sistemine dolanıp boğularak ölmüştür.





5. Fritz Haber (1868-1934)
Bilimin hem harikaları hem de dehşetleri kategorisine girecek çalışmaları olan Alman kimyacı Fritz Haber, modern tarımda gübrelemenin önemli bir parçası olan endüstriyel amonyak sentezi ile bilinir. Yoğun yiyecek üretimine yardımcı olan bu işlem ile 20. Yüzyıldaki nüfus artışı inanılmaz boyutlara ulaşatı. 1. Dünya Savaşı’nda Almanlar için kimyasal silahlar üreten Fritz Haber, Klorin ve Siyanür gazlarının üretilmesi için çalıştı. Bu gazlar Nazi’lerin insanlık tarihindeki en kötü işlerinde kullanıldı.




6. Leo Szilard (1898-1964)
Manhattan Projesi’nin bekli de en az bilinen katılımcılarından olan Leó Szilárd, Atom bombasının geliştirilmesinde kullanılan nükleer zincirleme reaksiyon fikrinde çalışan bir bilim adamıydı. Başkan Roosevelt’e mektup yazarak Almanların da benzer bir projede çalıştığını bildiren ve Manhattan Projesi’ni başlatan kişi olarak da bilinir. Şiddet kullanımına karşı olan Leó Szilárd, dünyayı dramatik bir şekilde değiştiren Nükleer Çağ’ın başlangıcından sorumludur.




.
7. James Clerk Maxwell (1831–1879)
Modern Fiziğin babası olarak kabul edilen James Clerk Maxwell, Elektrik, Termodinamik, Fotoğraf, Nükleer Enerji ve pek çok diğer alanlarda etkili bir bilim adamıdır. Elektromanyetik Spektrum’u keşfi, televizyon, radyo, mikrodalga, kızılötesi teleskoplar gibi icatlara yön vermiştir. Elektromanyetik Alan ile ilgili denklemleri, Albert Einstein’in İzafiyet Teorisi için temeli oluşturmuştur. Günümüzde kullanılan pek çok teknolojinin arkasındaki bilimin açıklanması için çalışmaları kullanılmıştır.





8. Karl Landsteiner (1868–1943)
Avusturyalı bir doktor olan Landsteiner, kan gruplarının belirlenmesinde önemli bir rol oynamıştır. Farklı kan gruplarının karıştırılmasının yıkıcı sonuçlarını ortaya koymuş ve hala kullanılan kan tiplerinin kalıtsal doğasını göstermiştir. Polio virüsünün ortaya çıkartılmasına da katkıda bulunmuş ve Bağışıklık Bilimi, Histoloji ve Anatomi konularına büyük katkılarda bulunmuştur. En büyük çalışması farklı kan gruplarının belirlenmesidir. Bu sayede ameliyatlardan kurtulma oranını arttırmıştır.





9. John Bardeen (1908–1991)
Amerikalı fizikçi ve elektrik mühendisi olan John Bardeen, Nobel ödülünü iki kere kazanmış nadir insanlardan biridir. 1956’da iki çalışma arkadaşı ile elektrik transistorünü geliştirmiş ve modern dünyada kullanılan tüm elektronik aygıtlara yön vermiştir. 1972’de Süper iletken alanındaki buluşları CAT ve MRI taramalarının tıpta kullanılmasına olanak vermiştir. Bu devrimsel buluşlarına rağmen bilim camiası haricinde ismi pek duyulmamıştır. Mirası ise tüm dünyayı derinden etkilemiştir.





10. Joseph Lister (1827–1912)
Glasgow Kraliyet Kliniğinde cerrah olarak çalışan Lister, ampütasyon hastalarındaki %40 – %50 oranındaki ölümleri çözmek için çalışmalara başlar. Louis Pasteur’un çalışmalarını inceleyip, atık su temizlenmesinde Karbolik Asit kullanımını araştırır ve hastalarının yaralarını bu asit ile tedavi etmeye başlar. Ameliyat aletlerini ve cerrahların ellerini ameliyattan önce ve sonra bu solüsyon ile yıkamaya zorlayarak, hastanelerin temizliği konusunda bir devrim yaratır. Antiseptiğin babası olarak sayılan Joseph Lister, çalışmaları sayesinde tüm dünyada milyonlarca hastanın ölmesini engeller. Tıp tarihinin en büyük başarılarından birisi sayılır.